waarvoor staat ATD?
De Internationale Beweging ATD Vierde Wereld is een niet-gouvernementele organisatie (NGO) voor armoedebestrijding. Ze is niet gebonden aan een geloofsovertuiging of levensbeschouwing.
Ze werd in 1957 door Joseph Wresinski, een Franse priester, opgericht samen met de inwoners van een sloppenwijk in de Parijse agglomeratie. Omdat Joseph Wresinski zelf in armoede opgroeide had hij een eigen kijk en inzicht in de realiteit van armoede en de wijze waarop ze kan worden bestreden: met de armsten zelf en vanuit hun ervaringen en kennis.
Teams van de ATD Vierde Wereld zijn permanent op zoek naar de armste personen en gezinnen op vijf continenten om hen te kennen en te ondersteunen in hun dagelijkse strijd om menswaardig te leven.
Grote armoede beschouwen we als een schending van de mensenrechten. De acties zijn gericht op de eerbiediging van ieders waardigheid en grondrechten. Dat is een duurzame basis voor de uitroeiing van grote armoede.
In België heeft de beweging een Vlaamse tak, ATD Vierde Wereld Vlaanderen vzw, erkend als vereniging waar armen het woord nemen. Daarnaast is er een Franstalige tak, ATD Quart Monde Wallonie-Bruxelles, erkend als vereniging van ’éducation permanente’.
Samen opkomen voor waardigheid. In het Engels is dat: All Together for Dignity. In het Frans: Agir Tous pour la Dignité. Kortom: ATD. De beweging ATD Vierde Wereld ontstond in Frankrijk en heet daar ATD Quart Monde. Het begon in de jaren vijftig met ATD, maar dan voluit in Franse woorden die van bij de aanvang al wrongen en het resultaat waren van een aansporing tot voorzichtigheid. Wie kan er iets op tegen hebben dat mensen in nood geholpen worden? ‘Hulp in alle nood’ of ‘Aide à Toute Détresse’ was de eerste officiële naam van de vereniging die Joseph Wresinski oprichtte samen met de mensen van het barakkenkamp in Noisy-Le-Grand. Soep bedelen, kleren sorteren, noodbarakken optrekken, dat was niet zijn ambitie. Hij wou de armsten een volwaardige plaats geven in de maatschappij. Boeken, onderwijs, cultuur, schoonheid, werk, waardigheid, daarover had hij het. En dat zat ook in de naam die de eerste vereniging zichzelf had willen geven. De revolutionaire klank samen met de reputatie van enkele mensen uit het kamp die als stichtende leden werden aangebracht zorgden voor een afknapper: de officiële erkenning werd geweigerd. Dan maar een brave naam gekozen die al vlug nog enkel werd uitgesproken met de nietszeggende eerste letters ATD. Die letters gingen mee toen de beweging in andere landen terecht kwam. Vooral het latere tweede luik van de naam kreeg betekenis en werd vertaald: Quart Monde, Fourth World, Cuarto Mundo, Vierde Wereld. Toch is het logisch dat de vraag blijft komen wat de letters ATD willen zeggen. De Engelstalige tak van de beweging verwijst al jaren niet meer naar deze bovenstaande geschiedenis maar gaf er een sprekende eigen-talige invulling aan: All Together for Dignity. Dit zegt kernachtig waar de beweging toen en nu voor stond. De Franstaligen volgden onlangs. ‘Agir Tous pour la Dignité’ is nu ook in de statuten opgenomen. Samen opkomen voor waardigheid. Nu nog woorden vinden in het Nederlands die de letter-vlag ATD op een gelijkwaardige manier kunnen dekken ?
Redactie VierdeWereldblad - Nr. 164 sept.-okt. 2009